Aan de schandpaal

Vroeger op de basisschool zaten er altijd wel een paar bij me in de klas: jeugdige moraalriddertjes die de kwajongensstreken van andere kinderen vol overgave aan de kaak stelden. Ze kwamen direct in het geweer om te klikken bij de meester of de juf, waarmee ze hun eigen volstrekte onschuld onderstreepten. Schijnheilige boontjes meestal, die typetjes. Zelf knepen ze de katjes in het donker.

In de wereld van volwassenen tekent zich dat gedrag ook af en sociale media wakkeren dat nog eens hevig aan, als open podia om alle onregelmatigheden die de mensen om je heen vertonen rond te slingeren. Met name filmpjes die een serie spraakmakende momenten vastleggen gaan viraal en reaguurders vellen genadeloos hun oordeel over één of meer van de hoofdpersonen, zonder de context of de achtergrond te kennen. De kijker valt binnen in een moment en haalt daaruit genoeg informatie om zijn conclusies te trekken. Hij of zij neemt niet de moeite om enig voorbehoud te maken op grond van een mogelijke aanleiding en/of afloop, die buiten beeld blijven.

Klaarblijkelijk leeft er een intense behoefte om anderen aan de schandpaal te nagelen, hetgeen zich onder meer weerspiegelt in de populariteit van dashcams. U weet wel, die apparaatjes die alle gebeurtenissen vóór en soms ook achter de bestuurder registreren, die alle misstappen van medeweggebruikers zonder pardon in beeld brengen. Opzettelijk of per ongeluk, veelal nog dezelfde dag verschijnt het filmpje bij Dumpert, op YouTube of Facebook en kan iedereen vrijelijk zijn gal spuwen. Natuurlijk, sommige chauffeurs halen inderdaad krankzinnige capriolen uit en brengen anderen daarmee in gevaar, maar het lijkt mij niet de taak van de gemiddelde particulier om daartegen op te treden. Wat sowieso buiten beeld blijft, is het antwoord op de vraag of de cameraman misschien wel iets heeft uitgelokt. De dader, de boeman, wordt geheel eenzijdig belicht.

Eerlijk gezegd vind ik het best wel merkwaardig dat je van huis vertrekt met de gedachte de (al dan niet expres begane) fouten van anderen vast te leggen en publiekelijk te maken. Dan moet je toch wel heel erg in de overtuiging leven dat je zelf nooit over de schreef gaat. Wat ik ook frappant vind, is dat ik de voorvallen die zich in deze filmpjes afspelen zelf (nagenoeg) nooit meemaak, terwijl ik jaarlijks toch een respectabel aantal kilometers vreet. Zou het misschien kunnen dat de klikspanen in kwestie met hun eigen gedragingen als een rode lap op een stier werken of op zn minst een beetje olie op het vuur gooien? Ik moet ineens weer denken aan die hypocriete kindertjes in de klas.

 

Aart

Foto's:


0