Ervaringsdeskundige Marian de Rijk over omgaan met hoogsensitiviteit

GEMERT-BAKEL – Een op de vijf Nederlanders is hoogsensitief. Wat betekent dat? Hoe kun je er het beste mee omgaan? Deze en andere vragen kwamen aan bod tijdens een themavond van het Inspiratiecafé in het Gemertse Boerenbonsmuseum. De avond werd ingevuld door Marian de Rijk. De 64-jarige Bakelse is ervaringsdeskundige en coacht al vijftien jaar mensen die hoogsensitief zijn.

Door Marcel Bosmans

“Je bent hoogsensitief (hsp) als het vermogen hebt om subtiele veranderingen in je omgeving op te merken en diepgaand te verwerken in je hoofd en in je hart”, legt De Rijk uit. “Het is alsof je in een huis woont waarvan alle deuren en ramen wijd openstaan. Alles waait naar binnen: beelden, geluiden, geuren en alle andere denkbare indrukken. Het huis wordt daardoor steeds voller. Tot er te weinig ruimte overblijft. Dan ontstaat er onrust in je hoofd en lichaam. Krijg je klachten. Kom je in de knel. Voor mensen die niet hoogsensitief zijn is dat vaak lastig te begrijpen. Omdat bij hen de ramen en deuren op een kier staan en er dus veel minder informatie op volle sterkte binnenkomt.”

Met hoogsensitiviteit word je geboren. “Het is geen ziekte of stoornis maar een erfelijke aanleg van je zenuwstelsel en zintuigensysteem. Die zintuigen zijn heel fijn afgesteld. Het zijn net antennes of telescopen. Zelfs het zwakste signaal pikken ze op. Op de kleinst mogelijke verandering blijven ze reageren. Als ik in een slagerij ben, waar vlees gegrild wordt en tegelijkertijd met schoonmaakmiddel wordt gewerkt, dan gaan bij mij alle innerlijke alarmbellen af. Ik
moet dan herhaaldelijk tegen mezelf zeggen ‘ik ruik dit niet’, om te voorkomen dat ik er onpasselijk van word en met een misselijk gevoel zonder boodschappen de winkel uit ren. Zo werkt het ook met beelden, geluiden, indrukken en emoties.”

Omdat alles openstaat en er zoveel binnenwaait hebben mensen die hoogsensitief zijn ook de neiging om zelf naar het raam te gaan om te kijken wat er aan de hand is: “Waar je aandacht zit, zit ook je energie. Gaat je aandacht vooral uit naar je omgeving en niet naar jezelf, dan steek je ook te weinig energie in jezelf. De lamp kan dan ineens uitgaan. Dat moment zie je meestal niet aankomen. Omdat je met alles bezig bent geweest, behalve met jezelf. Je bent vergeten om tijdig je voelsprieten in te trekken. Lukt het om ramen en deuren eerder te sluiten, dan wordt het makkelijk om de aandacht en energie op jezelf te richten. Dat kan al met een simpele ademhalingsoefening of door je even aan de drukte te onttrekken”

Gevoeligheid voor prikkels komt eveneens voor bij mensen die ADHD of Borderline hebben. Kenmerkend voor mensen die hoogsensitief zijn is dat ze deze prikkels niet als losse informatie verwerken, maar als een puzzel in elkaar leggen. “Wij zien direct de samenhang tussen wat we waarnemen. Doordat we beter in staat zijn om verbanden te leggen, zien we ook eerder mogelijkheden, alternatieven en oplossingen. Het kost wel wat tijd om die puzzel te leggen, omdat er veel stukjes voor nodig zijn. Omdat we alle waarnemingen, opties en belangen –buiten die van onszelf- nadrukkelijk wegen. Dat leidt soms tot onbegrip en irritatie bij onze omgeving. Omdat die niet in staat is om dezelfde gedachtesprongen te maken en vooral rekent op een snel antwoord en minder op een zorgvuldig onderbouwde oplossing die ze zelf nog niet voor ogen had.”

Het zorgvuldig afwegen, de beste optie kiezen en tot actie overgaan kost tijd en energie. “Het ‘alles-hangt-met-alles-samen-denken’ is een intensief proces. Dat gaat gepaard met emoties. Soms komt het antwoord er daardoor wat anders uit dan bedoeld. Ook dat kan tot onbegrip bij anderen en twijfel en onzekerheid bij jezelf leiden.”

Omgeven zijn door mensen die anders waarnemen, denken en gevoelen is voor mensen die hoogsensitief zijn de dagelijkse praktijk. “Dat roept vragen op. ‘Waarom is het voor mij zo ingewikkeld?’ ‘Hoe kan het dat zij het zo gezellig hebben op een druk feest, terwijl ik zo snel mogelijk naar huis wil? ‘ Als je voortdurend in de pas probeert te lopen en dat lukt niet dan raak je gefrustreerd. Het heeft geen zin om door de bril van een ander naar jezelf kijken. Dan focus je op de min in plaats van de plus. Hoogsensitiviteit is in veel opzichten juist een kwaliteit. Je beschikt over een sterk ontwikkeld waarnemingssysteem, veel denkkracht, een groot analytisch vermogen en verfijnde voelsprieten. Daardoor kun je jezelf goed in de ander en in de situatie inleven, heb je oog voor kansen en bedreigingen en ben je in staat om de goede keuzes te maken.”

Foto:Marian de Rijk tijdens het Inspiratiecafé

Foto's:


0